10 Χρόνια από την καταστροφή της Πάρνηθας

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Αναδημοσίευση (ΑΝΑΤΡΟΠΗ, φ.10, Ιούλιος – Αύγουστος 2017) άρθρου του Άρι Λιάκουρα

Η καταστροφική πυρκαγιά του μοναδικού ελατοδάσους της Πάρνηθας ξεκίνησε στις 28 Ιουνίου 2007, μετά από πολυήμερο καύσωνα, για να σβηστεί ύστερα από αρκετές μέρες.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Η φωτιά ξεκίνησε από τα Δερβενοχώρια, εξαπλώθηκε στο δυτικό μέρος του βουνού και εισχώρησε περίπου 15 χιλιόμετρα μέσα στον Εθνικό Δρυμό Πάρνηθας, αποτεφρώνοντας 21.800 από τα 30.000 στρέμματα ελάτης. Η καταστροφή του πυρήνα του μοναδικού αυτού δάσους ελάτης προκάλεσε και συνεχίζει να προκαλεί ανυπολόγιστες περιβαλλοντικές επιπτώσεις για το λεκανοπέδιο, επηρεάζοντας αρνητικά το κλίμα της «τσιμεντούπολης» Αθήνας.

ΜΕ αριθμούς η καταστροφή αποτυπώνεται ως εξής:

  • Συνολικά κάηκαν 744 στρ. γης, εκ των οποίων τα 36.338 στρ. αποτελούν τμήμα του Εθνικού Δρυμού Πάρνηθας.
  • Κάηκε το 18% της περιοχής Natura 2000, δηλαδή 200 στρ. από το σύνολο των 149.000 στρ.
  • Καταστράφηκε το 62% του ελατοδάσους της Πάρνηθας.
  • Ο πληθυσμός των κόκκινων ελαφιών είχε μεγάλες απώλειες, καθώς υπολογίζεται πως 30 με 50 κόκκινα ελάφια είτε κάηκαν, είτε πέθαναν από ασφυξία.
  • Μεγάλες ήταν και οι απώλειες στην πανίδα της περιοχής, καθώς διάφορα είδη θηλαστικών, πτηνών και ερπετών έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια της πυρκαγιάς.

08 Πάρνηθα_αφίσα

Με αφορμή τα 10 χρόνια από την καταστροφή, η WWF Ελλάς, ο Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού Πάρνηθας, το Δασαρχείο και η Διεύθυνση Αναδασώσεων Αττικής, διοργάνωσαν ένα συμβολικό οδοιπορικό στα σημεία του εθνικού δρυμού που η πυρκαγιά έπληξε περισσότερο, δίνοντας ταυτόχρονα και τις παρακάτω πληροφορίες, για την αξία που έχει το οικοσύστημα του βουνού:

«… Η Πάρνηθα δεν είναι απλά ένα βουνό του λεκανοπεδίου. Αποτελεί τον πιο σημαντικό πνεύμονα πρασίνου της Αττικής, αλλά και τον βασικότερο μηχανισμό μείωσης της θερμοκρασίας του αέρα που ρέει από τον βορρά προς την Αθήνα. Επιπλέον, αποτελεί ένα φυσικό μνημείο και ένα απόθεμα διαφύλαξης μεσογειακού ορεινού περιβάλλοντος που βρίσκεται δίπλα στην πρωτεύουσα, καθώς στην περιοχή έχουν καταγραφεί 1.116 περίπου είδη φυτών, εκ των οποίων κάποια είναι ενδημικά είδη που συναντώνται αποκλειστικά στην Πάρνηθα (Καμπανούλα του Κέλσιου ή Campanula Celsii Subsp. Parnesia, Αγριογαρύφαλλο Πάρνηθας ή Silene Oligantha Subsp. Parnesia, Allium Brussalisii).

»Με άλλα λόγια, η Πάρνηθα είναι μια περιοχή υψηλής περιβαλλοντικής, αλλά και συμβολικής, σημασίας που συνδέεται άρρηκτα με τη ζωή στην πρωτεύουσα και δημιουργεί από την αρχαιότητα συναισθηματικούς δεσμούς με την πόλη της Αθήνας και τους κατοίκους της διασφαλίζοντας, παράλληλα, καλύτερες συνθήκες ζωής και περιβαλλοντική ισορροπία στον ευρύτερο αστικό ιστό.

»Με αυτό ως γνώμονα, το μέγεθος της φυσικής καταστροφής που προκλήθηκε μετά την πυρκαγιά στην Πάρνηθα γρήγορα ακολουθήθηκε από ένα ισχυρό και επίμονο αίτημα από τη μεριά των πολιτών για άμεση έναρξη της αποκατάστασης του οικοσυστήματος της Πάρνηθας. Η ανταπόκριση όλων των αρμόδιων φορέων ήταν εξίσου άμεση, ενώ η κινητοποίηση ενός μεγάλου αριθμού εταιρειών, οργανισμών, αλλά και χιλιάδων πολιτών που έσπευσαν να βοηθήσουν εθελοντικά τα επόμενα χρόνια ήταν κομβικής σημασίας, καθώς συνέβαλαν δραστικά στην αποτροπή μιας ακόμα μεγαλύτερης καταστροφής με μακροχρόνιες συνέπειες για την Πάρνηθα, αλλά και για ολόκληρη την Αττική …»

ΟΥΔΕΝ ΚΑΚΟ ΑΜΙΓΕΣ ΚΑΛΟΥ

Η βιβλική καταστροφή ευαισθητοποίησε την κοινή γνώμη, υποχρεώνοντας την πάντα νωθρή κρατική μηχανή να προχωρήσει στη σχεδίαση και εφαρμογή συγκεκριμένης αντιπυρικής μελέτης προστασίας, η οποία επικαιροποιείται κάθε χρόνο.

Η πραγματοποίηση σχετικών έργων (νέα πυροφυλάκια, σημαντικά αντιπλημμυρικά και αντιδιαβρωτικά έργα), η απόκτηση αναγκαίου εξοπλισμού (πυροσβεστικά οχήματα, φορητές δεξαμενές κ.λπ.) σε συνδυασμό με τις αναδασωτικές εργασίες και την εγρήγορση χιλιάδων εθελοντών λειτούργησαν σαν δίχτυ προστασίας της Πάρνηθας και συμβάλλουν στην αποτροπή μιας νέας μεγάλης πυρκαγιάς, ενώ παράλληλα επιτρέπουν την ομαλή και σταδιακή επαναφορά του μοναδικού αυτού οικοσυστήματος στην πρότερή του κατάσταση.

Και συνεχίζει η πληροφόρηση αναφέροντας τι έγινε στα 10 χρόνια που πέρασαν:

«… Αντιπλημμυρικά – Αντιδιαβρωτικά έργα: Υλοποιήθηκαν 1.913 χλμ. έργων (κορμοδέματα – κλαδοπλέγματα), αποτρέποντας την επιταχυνόμενη διάβρωση του εδάφους και βοηθώντας στη συγκράτηση του επιφανειακού εδάφους, την αποφυγή πλημμυρών, τη συγκράτηση και διήθηση των νερών της βροχής και την προστασία των καμένων εκτάσεων από περαιτέρω υποβάθμιση. Αντίστοιχα, κατασκευάστηκαν αντιπλημμυρικά έργα, με 43 λιθοπλήρωτα συρματοκιβώτια (σαρζανέτ) και 5.960 ξυλοφράγματα. Το συνολικό κόστος των αντιδιαβρωτικών έργων ανήλθε περίπου στα 10 εκατ. ευρώ.

»Αναδασώσεις: Μέχρι τώρα έχουν αναδασωθεί 196.654 φυτάρια κεφαλληνιακής ελάτης, 193.000 φυτάρια μαύρης πεύκης και 800 φυτάρια χνοώδους δρυός, σε συνέχεια της ανακατασκευής και λειτουργίας του Δασικού Φυτωρίου Πάρνηθας, στοχεύοντας στην επαναφορά του ελατοδάσους που κάηκε. Το συνολικό κόστος των αναδασωτικών επεμβάσεων και των εργασιών φυτωρίου απαίτησε δαπάνη περίπου 4 εκατ. ευρώ… Επιπλέον 180.000 φυτά βρίσκονται στο Δασικό Φυτώριο Πάρνηθας και περιμένουν να αναδασωθούν μέσα στο επόμενο διάστημα.

»Εθελοντές – Εθελοντικές δράσεις: Ο ρόλος των εθελοντών στην αποκατάσταση του φυσικού οικοσυστήματος της Πάρνηθας ήταν και παραμένει κομβικής σημασίας, καθώς χωρίς αυτούς πολλά από όσα επιτεύχθηκαν τα τελευταία δέκα χρόνια δεν θα ήταν δυνατά. Ενδεικτικά, αναφέρεται ότι παραπάνω από 2.500 εθελοντές εγγράφηκαν μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας http://parnitha.wwf.gr

»… Κατά τη διάρκεια του οδοιπορικού, πραγματοποιήθηκε ξενάγηση σε τρία συμβολικής σημασίας σημεία της περιοχής: στο Πάρκο των Ψυχών και στην Πηγή Βίλιανι, όπου παρατηρείται ένας ενδιαφέρων και αποδοτικός συνδυασμός φυσικής αναδάσωσης και τεχνητής αναγέννησης, καθώς και στο δασικό φυτώριο Αγ. Τριάδας, όπου μεγαλώνουν χιλιάδες φυτάρια Κεφαλληνιακής ελάτης, προέλευσης Πάρνηθας, τα οποία προέρχονται από σπέρματα από το άκαυτο ελατοδάσος για προστασία και διάσωση του ενδημικού είδους και τα οποία προορίζονται για τις αναδασώσεις στις καμένες εκτάσεις…»

Τελειώνουμε με μια μελαγχολική βεβαιότητα: Κανείς, από όσους  το 2007 ήταν μεγαλύτερος από 10 ετών, δεν  θα ξαναδεί την Πάρνηθα και το ελατόδασος, γιατί η αποκατάσταση της ελάτης –αν όλα πάνε καλά– απαιτεί χρόνο που πλησιάζει ή και ξεπερνά τον αιώνα!!!

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Advertisements

About Ριζοσπαστική Ανατροπή Λυκόβρυσης-Πεύκης

Δημοτική παράταξη
This entry was posted in Άρθρα, Δημόσια Περιουσία, Κοινωνία, Πολιτισμός, Φωτογραφικό υλικό and tagged , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

w

Σύνδεση με %s